Şirket muhasebesi, belge ve banka hareketlerinin yasal defterlere kaydını ve dönem sonunda bu kayıtların doğrulanmasını kapsar. Yabancı ana şirkete rapor gönderen bir şirket, yerel kayıtları ile grup raporunun dayandığı hesapları izlenebilir biçimde eşleştirmelidir.
Aylık kapanışta satış ve alış faturalarını, banka hareketlerini, ortaklardan alacak ve borçları, stokları ve bordroyu aynı döneme göre karşılaştırın. Her farkın sorumlusunu ve kapanacağı tarihi kaydedin.
Aylık kapanışta kayıtların uzlaştırılması
Satış, alış ve banka kayıtlarının toplamları defterle eşleştiğinde rapora geçin. Dönemin sonunda henüz alınmamış faturaları, iade bekleyen işlemleri ve yoldaki ödemeleri ayrı listelerde izleyin.
| Kontrol | Kayıt ve belge |
|---|---|
| Banka | Ekstre, muhasebe bakiyesi ve bekleyen transferler. |
| Cari hesaplar | Fatura, tahsilat ve ödeme ile karşı taraf bakiye teyidi. |
| Stok | Fiilî miktar, depo hareketi ve stok muhasebe kaydı. |
| Bordro | Bordro özeti, banka ödemeleri ve dönem beyannamesi. |
| Grup işlemleri | Sözleşme, fatura, banka belgesi ve karşı taraf teyidi. |
Bu işlemlerin sonunda her bakiye için belge kaynağı ve incelemeyi yapan kişi belli olmalıdır. Düzenli kayıt ve kapanış desteği için kanuni defterlerin tutulması hizmetimizi inceleyebilirsiniz.
e-Belge ve e-Defter arşivinin düzeni
Elektronik faturaların özgün dosyalarını ve e-Defter dönemlerine ait defter ile beratları ayrı saklayın. Dosyalar, ilgili ay, şirket ve belge türü seçilerek bulunabilmelidir. Görüntüleme veya dışa aktarma imkânını örnek dosyalarla deneyin.
Arşivin kullanılabilirliğini entegratör veya yazılım değişmeden önce doğrulayın. Defter oluşturma ile beratın yüklenmesi ayrı adımlardır. Her dönem için ilgili dosya setini ve gönderim kanıtını birlikte arşivleyin.
Yasal kayıtlar ile grup raporu arasındaki mutabakat
Vergi Usul Kanunu uyarınca kayıtların Türkçe tutulması ve kural olarak Türk parasının kullanılması gerekir. Grup raporu başka bir para biriminde hazırlanabilir. Yerel kayıtlar ile grup paketini hesap bazında eşleştirin ve her düzeltmenin dayanağını yazın (VUK m. 215).
Finansal tablolar için geçerli çerçeveyi işletmenin kapsamına göre belirleyin. TFRS, BOBİ FRS ve KÜMİ FRS için KGK’nın uygulama kapsamı farklıdır. Bağımsız denetim durumunu ve bağlı olduğunuz raporlama çerçevesini dönem başında birlikte gözden geçirin.
Örnek bir TL ve avro raporlama mutabakatı
Türkiye’deki şirket kayıtlarını TL tutuyor ve ana şirket aylık sonuçları avro istiyor. Muhasebe ekibi önce TL kapanış mizanını onaylar. Ardından grup kurallarına göre kullanılan kur ve yapılan sınıflama veya ölçüm düzeltmelerini ayrı bir tabloda belgeler.
Grup raporuna eklenen bir amortisman ya da karşılık farkının yerel deftere işlenip işlenmeyeceği ilgili yerel kurallara göre değerlendirilir. Mutabakat dosyasında yerel bakiye, düzeltme ve grup bakiyesini ayrı sütunlarda gösterin.
Sık sorulan sorular
Grup raporu yasal defter yerine kullanılabilir mi?
Yasal defter ve belge yükümlülükleri Türkiye’deki mevzuata göre yerine getirilir. Grup raporu bu kayıtlarla mutabakat sağlanarak ayrıca hazırlanır.
Aylık kapanışta çözülemeyen farklar nereye yazılır?
Hesap, tutar, olası neden, sorumlu ve çözüm tarihini ayrı bir mutabakat listesinde tutun.
e-Defterde berat saklamak yeterli mi?
Dönemin defter ve berat dosyaları birlikte saklanır. İlgili dosya setini ve gönderim kanıtını erişilebilir tutun.
Bir fatura sonraki ay gelirse hangi aya kaydedilir?
Dönemi işlem ve belge bilgilerine göre belirleyin. Sözleşme, teslim, fatura ve gerekiyorsa vergi kuralları birlikte incelenir.
Finansal raporlama standardını nasıl seçerim?
İşletmenin niteliği ve denetim kapsamı için yürürlükteki KGK kararlarını inceleyin. Ana şirketin raporlama talebini ayrıca kaydedin.

