Lisans Destek Hizmetleri
Gıda İşletmesi Kayıt Belgesi ve Onay Belgesi Başvurusu
Gıda işletmesinin kayıt veya onay kapsamında olup olmadığının belirlenmesi, Tarım ve Orman Bakanlığı il müdürlüğüne yapılacak başvurunun şirket, vergi ve personel tarafının hazırlanması ve belge sonrası bildirim sürelerinin takibi.
İletişim formu
Genel Bakış
5996 sayılı Kanun, gıda işletmelerini kayıt ve onay olmak üzere iki gruba ayırır. Onaya tabi işletmelerin faaliyete geçmeden önce Bakanlıktan onay alması zorunludur; kayıt işlemine tabi işletmeler ise faaliyetleriyle ilgili işletme kayıtlarını Bakanlığa yaptırmak zorundadır. (5996 sayılı Kanun m. 30/1)
Hangi işletmenin onaya tabi olduğu Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin Ek-1 listesinde sayılır. Bu listede yer almayan bütün gıda işletmeleri kayıt kapsamındadır. (Yönetmelik m. 5, 7) Başvurular yetkili mercie yapılır; yetkili merci Bakanlık il müdürlüğü, il müdürlüğünce yetki verilmişse ilçe müdürlüğüdür. (Yönetmelik m. 4)
Kayıt ve onay belgeleri, diğer kurum ve kuruluşlarca verilmesi gereken izin ve ruhsatların alınması zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. (Yönetmelik m. 13) Belediye veya il özel idaresinden alınacak ruhsat için İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatı sayfamıza bakabilirsiniz.
Başvuru hakkında karar yetkili merci tarafından verilir. KEYBIZ CPAs & Advisors, başvurunun şirket, vergi kaydı, zorunlu personel ve belge sonrası bildirim tarafını hazırlar ve takip eder. İşletmenin teknik ve hijyen uygunluğu, yerleşim krokisi ve üretim akışı ise gıda mühendisi, mimar veya ilgili meslek mensubunun çalışma alanıdır.
Kayıt Belgesi ile Onay Belgesi Arasındaki Farklar
| Kayıt Belgesi | Onay Belgesi | |
|---|---|---|
| Kapsam | Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer almayan bütün gıda işletmeleri; örneğin perakende satış yerleri, depolar, toplu tüketim işletmeleri ve Ek-1 dışındaki üretim yerleri (Yönetmelik m. 5) | Ek-1 listesinde sayılan işletmeler; örneğin kesimhaneler, et ürünleri ve süt işleme tesisleri, balıkçılık ürünleri ve yumurta ürünleri tesisleri, sıcaklık kontrollü hayvansal gıda depoları (Yönetmelik m. 7, Ek-1) |
| Faaliyete Geçiş | Faaliyetle ilgili işletme kayıtlarının Bakanlığa yaptırılması zorunludur (5996 sayılı Kanun m. 30/1) | Faaliyete geçmeden önce şartlı onay belgesi, ardından onay belgesi alınır (5996 sayılı Kanun m. 30/1; Yönetmelik m. 7) |
| Başvuru | Perakende, depo ve toplu tüketim işletmeleri Ek-2, gıda üreten işletmeler Ek-3 belgeleriyle; ıslak imzayla veya elektronik ortamdan elektronik imzayla (Yönetmelik m. 6/1) | Ek-7 belgeleriyle; ıslak imzayla veya elektronik ortamdan elektronik imzayla (Yönetmelik m. 8/1) |
| İnceleme | Başvuru 15 iş günü içinde incelenir; dosya eksiksizse kayıt belgesi düzenlenir. Ekmek, ekmek çeşitleri ve sade pide üreten işyerlerinde belge yerinde kontrolden sonra verilir (Yönetmelik m. 6/2) | Dosya 15 iş günü içinde incelenir; eksikler için bir ay süre verilir. Dosya tamamsa 20 iş günü içinde yerinde kontrol yapılır; uygunsa şartlı onay belgesi ve işletme onay numarası verilir (Yönetmelik m. 8/2, 8/3) |
| Sonraki Aşama | Ayrı bir ikinci kontrol aşaması öngörülmez | Şartlı onaydan sonra üç ay içinde ikinci kontrol yapılır; tam uygunlukta onay belgesi düzenlenir. Uzatmalarla birlikte şartlı onay süresi toplam altı ayı geçemez (Yönetmelik m. 8/4) |
| Belgesiz Faaliyet | Kayıt yaptırmayan işletmelere idari para cezası uygulanır (5996 sayılı Kanun m. 41/1-c) | Onay almadan faaliyet gösterenlere idari para cezası uygulanır; faaliyet durdurulur ve ürünlere el konulur (5996 sayılı Kanun m. 41/1-b) |
5996 sayılı Kanun ve Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin mevzuat.gov.tr’deki güncel metinleri (Kasım 2026).
Zorunlu Personel Yükümlülüğü
Kanunun Ek-1 listesinde sayılan gıda işletmeleri, işin türüne göre konuyla ilgili lisans eğitimi almış en az bir personel çalıştırmak zorundadır. (5996 sayılı Kanun m. 22/7) Hangi işletme türünde hangi meslek mensubunun çalıştırılabileceği Bakanlığın kayıt ve onay sayfasındaki tabloda gösterilir; örneğin kesimhane ve et parçalama tesislerinde bu personel veteriner hekimdir.
Gıda işletmecisi, üretim türüne uygun en az lisans eğitimi almışsa zorunlu personel olarak kendisi çalışabilir. Zorunlu personel ayrılır veya değişirse işletmeci yetkili mercie güncel bilgileri verir. Zorunlu personel, işletmenin çalışma gün ve saatlerinde başka bir işte çalışamaz. (Yönetmelik m. 10)
Zorunlu personelin işe giriş bildirimi, ücret bordrosu ve personel değişikliklerinin kayıtları da başvurunun ve sonraki bildirimlerin bir parçasıdır. Ayrıntılar için Bordro Hizmetleri sayfamıza bakabilirsiniz.
Kayıt ve Onay Başvuru Süreci
-
Kapsamın Belirlenmesi
Planlanan faaliyetin Yönetmeliğin Ek-1 listesinde yer alıp almadığı incelenir. Listede yer alıyorsa onay, yer almıyorsa kayıt başvurusu yapılır. (Yönetmelik m. 5, 7)
-
Şirket ve Adres Kayıtlarının Hazırlanması
Başvuruyu yapacak gerçek veya tüzel kişinin unvanı, adresi ve faaliyet konusu, ticaret sicili ve vergi dairesi kayıtlarıyla uyumlu olmalıdır. Şirket henüz kurulmamışsa kuruluş adımları için Şirket Kuruluşu sayfamıza bakabilirsiniz.
Ekmek, ekmek çeşitleri ve sade pide üreten işyerlerinin kayıt başvurusunda işyeri açma ve çalışma ruhsatının sureti de istenir. (Tarım ve Orman Bakanlığı, Kayıt Onay sayfası)
-
Başvuru Dosyasının Hazırlanması
Bakanlığın kayıt ve onay sayfasında başvuru belgeleri şöyle sıralanır:
- Depo, perakende ve toplu tüketim işletmeleri: İşletme kayıt belgesi başvurusu ve beyannamesi (Ek-4)
- Gıda üreten işletmeler: İşletme kayıt belgesi başvurusu ve beyannamesi (Ek-4); şeker üretimi veya paketlemesi yapacak işletmeler için taahhütname (Ek-15); ekmek ve sade pide üreten işyerleri için işyeri açma ve çalışma ruhsatı sureti
- Onaya tabi işletmeler: Onay belgesi başvurusu ve beyannamesinin genel kısmı (Ek-10) ve özel kısmı (Ek-11); su giderleri, personel hareketleri, ürün akış şeması ve makine yerleşim planını gösteren, en az A3 boyutunda yerleşim krokisi
Başvuru ve beyannamedeki işletmeci, adres ve faaliyet bilgileri şirket kayıtlarıyla karşılaştırılır. Yerleşim krokisi ve teknik bilgiler ilgili meslek mensubu tarafından hazırlanır.
-
İnceleme ve Yerinde Kontrol
- Kayıt: Başvuru 15 iş günü içinde incelenir. Eksik veya hatalı dosya resmi yazıyla iade edilir. (Yönetmelik m. 6/2, 6/3)
- Onay: Dosya 15 iş günü içinde incelenir; eksikler yazıyla bildirilir ve bir ay içinde tamamlanmazsa dosya iade edilir. Tam dosyada bina, altyapı ve ekipman 20 iş günü içinde yerinde kontrol edilir. Uygunsa şartlı onay belgesi ve işletme onay numarası verilir; üç ay içindeki ikinci kontrolde tam uygunluk görülürse onay belgesi düzenlenir. (Yönetmelik m. 8)
-
Belge Sonrası Bildirimler
Belgenin alınmasından sonra süreye bağlı bildirimler takip edilir:
- Unvan, gerçek veya tüzel kişi, adres veya faaliyet konusu değişirse belge geçerliliğini kaybeder; en geç üç ay içinde belgenin aslıyla başvurulur ve belge yeniden düzenlenir. (Yönetmelik m. 6/4, 9)
- Faaliyetin tamamen veya kısmen bırakılması üç ay içinde Bakanlığa bildirilir; bildirilmezse onay veya kayıt iptal edilir. (5996 sayılı Kanun m. 30/3)
- Zorunlu personel ayrılır veya değişirse yetkili mercie güncel bilgi verilir. (Yönetmelik m. 10)
Sıkça Sorulan Sorular
Hangi İşletmeler Onay Belgesi Almak Zorundadır?
Yönetmeliğin Ek-1 listesinde sayılan işletmeler onaya tabidir. Bu liste ağırlıklı olarak hayvansal gıdalarla ilgili tesisleri kapsar; örneğin kesimhaneler, et ürünleri, süt ürünleri, balıkçılık ürünleri ve yumurta ürünleri tesisleri ile sıcaklık kontrollü hayvansal gıda depoları. Listede yer almayan işletmeler kayıt kapsamındadır. (Yönetmelik m. 5, 7)
Kayıt Başvurusu Ne Kadar Sürede İncelenir?
Kayıt başvurusu 15 iş günü içinde incelenir ve dosya eksiksizse kayıt belgesi düzenlenir. Ekmek ve sade pide üreten işyerlerinde belge, yerinde yapılan kontrolde uygunluk görülmesinden sonra verilir. (Yönetmelik m. 6/2)
Şartlı Onay Belgesi Nedir?
Onaya tabi işletmede yerinde kontrol sonucunda bina, altyapı ve ekipman uygun bulunursa verilen ilk belgedir; işletme onay numarası da bu aşamada verilir. Üç ay içinde yapılan ikinci kontrolde tam uygunluk görülürse onay belgesi düzenlenir. Uzatmalarla birlikte şartlı onay süresi toplam altı ayı geçemez. (Yönetmelik m. 8/3, 8/4)
Adres veya Unvan Değişikliğinde Ne Yapılmalıdır?
Unvan, gerçek veya tüzel kişi, adres ya da faaliyet konusu değiştiğinde mevcut belge geçerliliğini kaybeder. İşletmeci en geç üç ay içinde belgenin aslıyla yetkili mercie başvurur ve belge yeniden düzenlenir. (Yönetmelik m. 6/4, 9)
Zorunlu Personel Çalıştırmak Gerekir mi?
Kanunun Ek-1 listesinde sayılan işletmeler, konuyla ilgili lisans eğitimi almış en az bir personel çalıştırmak zorundadır. (5996 sayılı Kanun m. 22/7) Uygun lisans eğitimi almış işletmeci bu görevi kendisi üstlenebilir. (Yönetmelik m. 10)
Kayıt veya Onay Belgesi İşyeri Ruhsatı Yerine Geçer mi?
Hayır. Kayıt ve onay belgeleri, diğer kurumlarca verilmesi gereken izin ve ruhsatların alınması zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. (Yönetmelik m. 13) İşyeri açma ve çalışma ruhsatı ayrıca yetkili idareden alınır.
Belge Almadan Faaliyet Gösterilirse Ne Olur?
Kayıt yaptırmayan işletmelere idari para cezası uygulanır. Onaya tabi olup onay almadan faaliyet gösteren işletmelere de idari para cezası uygulanır; ayrıca faaliyetleri durdurulur ve ürünlerine el konulur. (5996 sayılı Kanun m. 41/1-b, 41/1-c)
Yasal Dayanak
- 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu m. 22, 30, 41, RG 13.06.2010, 27610
- Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik m. 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 13, RG 17.12.2011, 28145
- Tarım ve Orman Bakanlığı – Gıda İşletmeleri Kayıt ve Onay İşlemleri başvuru belgeleri ve zorunlu personel tablosu
Gıda İşletmesi Kayıt Belgesi ve Onay Belgesi Başvurusu hakkında bilgi alın
Formu doldurarak bize ulaşabilirsiniz. Hizmet alanı bu sayfaya göre seçili gelir, isterseniz değiştirebilirsiniz.
