Türkiye’de Şirket Kurduktan Sonra İlk 90 Günde Hangi Vergi ve Muhasebe İşleri Yapılır?

Bir limited veya anonim şirket ticaret siciline tescil edildiği gün vergi açısından da işe başlamış sayılır. Bu yazıdaki 90 gün yasal bir süre değildir. Tescilden sonraki ilk yükümlülüklerin çoğu bu üç aya denk geldiği için pratik bir planlama aralığı olarak kullanılmıştır. Her işin yasal süresi ayrı ayrı belirtilmiştir. Bu dönemdeki başlıca işler şunlardır: vergi dairesi yoklaması, e-Tebligat aktivasyonu (işe başlama tarihini takip eden 15 gün), gerçek faydalanıcı bildirimi (1 ay), pay defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defterinin Ticaret Bakanlığının Elektronik Ticari Defter Sistemi (ETDS) üzerinden kullanılması, e-Defter ve e-Arşiv Fatura altyapısının kurulması, yabancı ortaklı şirketlerde E-TUYS bildirimleri, ilk çalışan için SGK bildirimleri ve ilk KDV ile muhtasar beyannameleri. Brüt satış hasılatı 3.000.000 TL’ye ulaşan veya aşan şirketler ise izleyen yılın Temmuz ayından itibaren e-Fatura uygulamasına geçer. Aşağıda bu işleri sırasıyla, dayandıkları hükümler ve 2026 itibarıyla geçerli süreleriyle açıklıyoruz.

Kısa Takvim: Hangi İş Ne Zaman Yapılır

Kanunda gün olarak belirlenen bir sürenin son günü resmî tatile denk gelirse süre, izleyen ilk iş günü biter (VUK m. 18/4). Bu yüzden GİB vergi takvimindeki tarihler zaman zaman 26 veya 28’inden sonraki bir güne kayar.

Tescil Günü: İşe Başlama Bildirimi ve MERSİS

Şirketin kuruluşu Ticaret Bakanlığının Merkezi Sicil Kayıt Sistemi (MERSİS) üzerinden yürütülür ve ticaret sicili müdürlüğünde tescille tamamlanır. Vergi Usul Kanunu (VUK), ticaret siciline kaydolmayı tacir için “işe başlama” sayar (VUK m. 154/2). Kurumlar vergisi mükellefi şirketlerin başvuru evrakını vergi dairesine ticaret sicili müdürlüğü iletir. Böylece şirketin işe başlama bildirimi yapılmış sayılır (VUK m. 153). Sicil müdürlüğü bu bildirimi işe başlama tarihinden itibaren 10 gün içinde yapar (VUK m. 168/1). Kuruluştan sonraki adres, faaliyet konusu veya yönetici değişikliklerini ise şirketin kendisi bir ay içinde vergi dairesine bildirmelidir (VUK m. 168/1).

Kuruluş sırasında ticaret siciline yapılan bildirim, SGK’ya verilmesi gereken işyeri bildirgesi yerine de geçer. Sicil müdürlüğü bu bilgiyi en geç 10 gün içinde Sosyal Güvenlik Kurumuna iletir (5510 sayılı Kanun m. 11/3). Bu nedenle MERSİS’e girilen adres, faaliyet kodu ve yetkili bilgilerinin doğru olması sonraki bütün adımlar için önemlidir.

Vergi Dairesi Yoklaması ve Tabela

Yoklama, vergi dairesinin mükellefi ve mükellefiyetle ilgili maddi olayları yerinde araştırıp tespit etmesidir (VUK m. 127). Uygulamada vergi dairesi, işe başlamadan sonra şirketin bildirilen adresinde faaliyetin fiilen var olup olmadığını yoklama ile tespit eder. Bu aşamada adreste şirket yetkilisine veya çalışanına ulaşılabilmesi, kira sözleşmesi gibi adresi gösteren belgelerin hazır bulunması pratikte önemlidir. Sanal ofis veya paylaşımlı ofis kullanılacaksa, adresin vergi dairesince nasıl değerlendirileceği önceden netleştirilmelidir.

Tescil edilen ticaret unvanı, işletmenin görülebilecek bir yerine okunaklı biçimde yazılır (TTK m. 39/2). Bunun için kapıda veya binada bir tabela ya da levha kullanılır. Yıllık vergi levhası ise artık asılmaz. Sermaye şirketlerinin her yıl Mayıs ayı sonuna kadar bu levhayı alması yeterlidir (VUK m. 5). Belediye ilan ve reklam izinleri bu yazının konusu dışındadır.

Defter Tasdiki ve e-Defter

İşletmenin muhasebesiyle ilgili olmayan defterler 2026’da elektronik ortama taşınmıştır. 1 Ocak 2026’dan itibaren kuruluşu ticaret siciline tescil edilen şirketler, pay defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defterini Ticaret Bakanlığının Elektronik Ticari Defter Sistemi (ETDS) üzerinden tutmak zorundadır (İşletmenin Muhasebesiyle İlgili Olmayan Ticari Defterlerin Elektronik Ortamda Tutulması Hakkında Tebliğ m. 5/1-a, 20 Eylül 2025 tarihli değişikliğiyle). Bu defterler, şirketin tescili ile eş zamanlı olarak sistemde oluşturulup kullanıma açılır (m. 9/1). Elektronik ortamda tutulan defterler için açılış ve kapanış onayı aranmaz (m. 5/5). Bu nedenle bu iki defter için notere veya sicile fiziki açılış onayı yaptırılmaz.

Yönetim kurulu karar defterinin (limited şirkette tutuluyorsa müdürler kurulu karar defterinin) ETDS’de tutulması ise şirketin tercihine bırakılmıştır. Bu defter kâğıt ortamında tutulacaksa açılış onayı, kuruluş sırasında şirket merkezinin bulunduğu yerdeki ticaret sicili müdürlüğünce yapılır (TTK m. 64/3).

Vergi Usul Kanunu kapsamındaki defterler için ayrı kurallar geçerlidir. VUK’a göre yeni işe başlayanlar kâğıt defterlerini işe başlamadan önce tasdik ettirir (VUK m. 221/3, 223/3). Ancak yevmiye defteri ve defteri kebir artık bu kapsamda değildir. 1 Ocak 2025’ten itibaren yeni işe başlayan ve bilanço esasına göre defter tutacak mükellefler, işe başlama tarihinden itibaren e-Defter tutmak zorundadır (e-Defter Genel Tebliği Sıra No: 1, böl. 3.2.1-3 ve 3.2.6-3). Limited ve anonim şirketler bilanço esasına göre defter tuttuğu için yeni kurulan her sermaye şirketi bu kapsama girer. Envanter defterinin e-Defter olarak tutulması ise isteğe bağlıdır (böl. 3.2.6). Envanter defteri kâğıtta tutulursa kuruluş sırasında onun da açılış onayı alınır. Elektronik ortamda tutulan ticari defterler için noter veya sicil açılış onayı aranmaz (TTK m. 64/3).

e-Defter için şirketin mali mühür veya yetkilinin nitelikli elektronik sertifikası (NES) ile e-Defter uygulamasına başvurması gerekir. Zorunlu olduğu hâlde başvurmayanların hesabı GİB tarafından re’sen açılır. Bu tarihten sonra kâğıt ortamında tutulan defterler hiç tutulmamış sayılır (böl. 3.2.10). Kurumlar vergisi mükellefleri her ayın e-Defter beratını, ilgili ayı takip eden dördüncü ayın 14. günü sonuna kadar yükler. Hesap döneminin son ayında süre farklı hesaplanır (böl. 4.3.4). e-Defterin aylık işleyişi için e-Defter nasıl tutulur yazımıza, defter hizmetimiz için Yasal Defterler ve e-Defter sayfasına bakabilirsiniz.

e-Tebligat, UETS ve KEP Adresi

Şirketin üç ayrı elektronik iletişim kanalı vardır. Bunlar sıkça birbirine karıştırılır.

• GİB e-Tebligat: Kurumlar vergisi mükelleflerinin vergi idaresinin elektronik tebligat sistemini kullanması zorunludur (VUK m. 107/A; 7587 sayılı Kanunla 1 Temmuz 2026’dan itibaren yeniden düzenlenmiştir). 11 Ekim 2026’da yayımlanıp aynı gün yürürlüğe giren VUK Genel Tebliği (Sıra No: 596), Tebliğin yayımı tarihinden sonra mükellefiyet tesis ettirenlerin işe başlama tarihini takip eden 15 gün içinde elektronik tebligat sistemine dâhil olmasını öngörür (m. 7/1-b). Tebliğin yayımı tarihinde mükellef olanlar için süre, yayımı izleyen ayın sonudur (m. 7/1-a). Başvuru Dijital Vergi Dairesi’nden (dijital.gib.gov.tr) ya da vergi dairesine form verilerek yapılır. Aktivasyon e-posta ve/veya SMS doğrulamasıyla tamamlanır (m. 7/3-4, 8). Elektronik tebligat, muhatabın sistemine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır (VUK m. 107/A). Bu yüzden kutunun düzenli kontrolü gerekir.
• UETS (PTT Ulusal Elektronik Tebligat Sistemi): Mahkemeler, icra daireleri ve diğer kurumlar özel hukuk tüzel kişilerine tebligatı elektronik yolla yapar (Tebligat Kanunu m. 7/a). Adres, şirketin MERSİS bilgileriyle ilgili kurum veya birlik tarafından PTT’ye yapılan başvuru üzerine oluşturulur (Elektronik Tebligat Yönetmeliği m. 5-7). Şirket adresin kendisine teslim edildiğini takip etmelidir.
• KEP (kayıtlı elektronik posta): Tacirler arasında temerrüt, fesih ve dönme ihbarları güvenli elektronik imzalı KEP ile de yapılabilir (TTK m. 18/3). Yabancı sermayeli şirketler için KEP hesabı zorunludur. 4875 sayılı Kanun kapsamındaki şirketler E-TUYS işlemleri için bir KEP hesabına sahip olmak zorundadır (DYY Kanunu Uygulama Yönetmeliği m. 9).

e-Fatura ve e-Arşiv Fatura: 2026’da Yeni Şirketler

509 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği, 31 Aralık 2025 tarihli son değişikliğiyle birlikte incelendiğinde, sermaye tutarına bağlı olarak yeni kurulan şirketlere doğrudan e-Fatura zorunluluğu getiren bir hüküm içermez. Yeni bir şirket için kurallar şunlardır:

• e-Arşiv Fatura, ilk faturadan itibaren: e-Arşiv Fatura uygulamasına dâhil olmayan mükellefler, 1 Ocak 2026’dan itibaren düzenledikleri faturaları tutarına bakılmaksızın e-Arşiv Fatura olarak düzenler. Bu faturalar GİB e-Belge portali veya özel entegratör aracılığıyla düzenlenir. Basit usul ve işletme hesabı esasında defter tutanlar için bu tarih 1 Ocak 2027’dir (509 Sıra No.lu Tebliğ böl. IV.2.4.3). Limited ve anonim şirketler bilanço esasına tabi olduğu için 2026’da kurulan bir şirket kâğıt fatura düzenleyemez.
• e-Fatura, ciro eşiğine göre: 2022 ve sonraki hesap dönemleri için brüt satış hasılatı 3.000.000 TL’ye ulaşan veya aşan mükellefler, ilgili hesap dönemini izleyen yılın yedinci ayının başından itibaren e-Fatura uygulamasına geçer (böl. IV.1.4-a/1 ve IV.1.5-a). 2026 yılı brüt satış hasılatı 3.000.000 TL’ye ulaşan veya aşan yeni bir şirket için geçiş tarihi 1 Temmuz 2027’dir.
• Sektörel zorunluluklar: Bazı faaliyetlerde süre işe başlamaya bağlıdır. Örneğin aracı hizmet sağlayıcıları ve internette ilan yayınlayanlar işe başlamadan itibaren 3 ay içinde geçer (böl. IV.1.5-c). Otel işletmeleri faaliyete başladıkları ayı izleyen dördüncü ayın başına kadar geçer (böl. IV.1.5-f).
• İsteğe bağlı geçiş: Eşiğin altındaki şirketler de e-Fatura uygulamasına isteğe bağlı olarak katılabilir (böl. IV.1.4-d). e-Fatura kullanıcısı olan bir şirket, e-Fatura kullanıcısı olmayan alıcılara e-Arşiv Fatura düzenler (böl. IV.2.4.1).

Geçiş sürecinin ayrıntıları e-Fatura, e-Arşiv ve e-Defter geçiş rehberi yazımızda yer alıyor.

Yabancı Sermaye Bildirimleri ve Gerçek Faydalanıcı

Yabancı ortaklı şirketler 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu kapsamındadır. Kuruluşta ticaret sicili müdürlüğü, “Şirket ve Şube Kuruluş Bildirim Formu”nun bir nüshasını Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına gönderir (DYY Kanunu Uygulama Yönetmeliği m. 4). Şirketin kendisinin yapması gereken adımlar şunlardır:

1. KEP hesabı ve kullanıcı için NES temin edilir (Yönetmelik m. 9).
2. Başvuru dilekçesi, her kullanıcı için noterde düzenlenmiş taahhütname ve Kullanıcı Yetkilendirme Formu, Bakanlığın ilgili Genel Müdürlüğünün KEP adresine gönderilir (m. 10). Taahhütname yurt dışında düzenlenirse konsolosluk onayı veya apostil gerekir.
3. Yetkilendirme onaylandıktan sonra en geç 1 ay içinde E-TUYS’ta “Yatırımcı”, “Ortak Listesi” ve varsa “Bağlı İştirakleri” alanları doldurulur (m. 5/b-1).
4. Sonraki dönemlerde Faaliyet Bilgi Formu her yıl Mayıs ayı sonuna kadar doldurulur. Sermaye artışı veya hisse devri olursa ilgili alanlar 1 ay içinde güncellenir (m. 5/b-2 ila 5).

Gerçek faydalanıcı bildirimi bundan ayrı bir vergi yükümlülüğüdür. Kurumlar vergisi mükellefleri, şirketin yüzde 25’ini aşan payına sahip gerçek kişileri ya da nihai kontrolü elinde bulunduran kişileri bildirir. Bu bildirim kural olarak geçici ve yıllık kurumlar vergisi beyannamelerinin ekinde yapılır (VUK Genel Tebliği Sıra No: 529, m. 5-7). Yeni mükellefiyet tesisinde ise bildirim, mükellefiyetin başladığı tarihi takip eden 1 ay içinde elektronik ortamda yapılmalıdır (m. 6/3). Ortağı yurt dışındaki bir şirket olan yapılarda zincirin sonundaki gerçek kişinin tespiti zaman alabilir. Bu nedenle pay sahipliği şeması kuruluş aşamasında hazırlanmalıdır.

Sermaye Ödemesi ve Banka Hesabı

2026’da asgari esas sermaye, anonim şirkette 250.000 TL, limited şirkette 50.000 TL’dir (TTK m. 332/1 ve 580/1; 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı). Anonim şirkette nakden taahhüt edilen payların en az yüzde 25’i tescilden önce, kalanı ise tescili izleyen 24 ay içinde ödenir (TTK m. 344/1). Nakdi ödemeler, kurulmakta olan şirket adına bir bankada açılan ve yalnızca şirketin kullanabileceği özel bir hesaba yatırılır. Banka bu tutarı, şirketin tüzel kişilik kazandığını gösteren sicil yazısı sunulunca şirkete öder (TTK m. 345/1).

Limited şirkette tescilden önce yüzde 25 ödeme şartı uygulanmaz (TTK m. 585/1, 7099 sayılı Kanunla eklenen cümle). Sermaye ödemesinde anonim şirket hükümleri kıyasen uygulandığından taahhüt edilen sermaye, tescili izleyen 24 ay içinde ödenir. Yabancı ortağın sermayeyi yurt dışından transfer etmesi durumunda, banka dekontunda ödemenin sermaye taahhüdüne karşılık olduğunun açıkça yazılması muhasebe kaydı ve sonraki bildirimler için kolaylık sağlar. Yabancı ortaklı kuruluş süreci için Yabancı Ortaklı Şirket Kuruluşu sayfamıza bakabilirsiniz.

İlk Çalışan: SGK İşyeri Tescili ve İşe Giriş Bildirgesi

Kuruluşta ticaret siciline yapılan bildirim SGK’ya yapılmış sayıldığından, şirketin ayrıca işyeri bildirgesi vermesi gerekmez (5510 sayılı Kanun m. 11/3). Sicil, bu bildirimi en geç 10 gün içinde SGK’ya iletir. Çalışanlar ise kural olarak işe başlamadan önce sigortalı işe giriş bildirgesiyle bildirilir (m. 8/1). Kuruma ilk kez işyeri bildirgesi verilen işyerlerinde bir istisna vardır. İlk sigortalının çalışmaya başladığı tarihten itibaren bir ay içinde işe başlayanlar, bu bir aylık süre dolana kadar bildirilebilir (m. 8/1-b). Yabancı uyruklu çalışanlar için önce çalışma izni gerekir. Bu konu yabancı ortak ve şirket müdürü çalışma izni yazımızda ele alınmıştır. İlk işe alımın ücret, prim ve vergi maliyetini ilk çalışanı işe almanın maliyeti yazımızda hesapladık.

İlk Beyannameler: KDV ve Muhtasar

Şirket, işe başladığı aydan itibaren aylık KDV beyannamesi verir. Satış veya alış olmasa da beyanname verilir. KDV Kanunu m. 41’de beyan süresi izleyen ayın 24. günü olarak yazılıdır. Ancak GİB’in 2026 vergi takviminde aylık KDV beyanı ve ödemesinin son günü izleyen ayın 28’idir. Örneğin Eylül 2026 dönemi için son gün 28 Ekim 2026’dır. Ekim 2026 dönemi için ise son gün 30 Kasım 2026’dır, çünkü 28 Kasım cumartesiye denk gelir.

Ücret ödemesi veya kira, serbest meslek ödemesi gibi stopaja tabi bir ödeme varsa, muhtasar ve prim hizmet beyannamesi izleyen ayın 26’sına kadar verilir. Takvimde Ekim 2026 dönemi için son gün 26 Kasım 2026’dır. Kurum geçici vergisi üçer aylık dönemler için verilir. Örneğin 2026 III. dönemin son günü 17 Kasım 2026’dır. Beyanname hazırlığı için Vergi Beyannamelerinin Hazırlanması sayfasına bakabilirsiniz.

Örnek: 2 Kasım 2026’da Tescil Edilen Yabancı Ortaklı Limited Şirket

Varsayımlar: Ortağı Almanya’da yerleşik bir şirket olan, 200.000 TL sermayeli bir limited şirket 2 Kasım 2026 Pazartesi günü İstanbul’da tescil edilir. İlk çalışan 1 Aralık 2026’da işe başlar. Şirket hesap dönemi olarak takvim yılını kullanır.

1. 2 Kasım 2026: Tescille işe başlama gerçekleşir (VUK m. 154/2). Pay defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defteri ETDS’de tescille eş zamanlı açılır; bunlar için açılış onayı alınmaz. Müdürler kurulu karar defteri kâğıtta tutulacaksa açılış onayı sicilde alınır. e-Defter işe başlama tarihinden itibaren tutulur.
2. 12 Kasım 2026’ya kadar: Sicil müdürlüğü işe başlamayı vergi dairesine bildirir. Süre 10 gündür ve başladığı gün sayılmaz (VUK m. 18/1, 168/1). Ardından vergi dairesi yoklaması yapılır.
3. 17 Kasım 2026’ya kadar: e-Tebligat aktivasyonu yapılır. Şirket Tebliğin yayımından sonra mükellefiyet tesis ettirdiği için süre, işe başlama tarihini takip eden 15 gündür (596 Sıra No.lu Tebliğ m. 7/1-b).
4. 2 Aralık 2026’ya kadar: Gerçek faydalanıcı bildirimi yapılır. Süre 1 aydır (529 Sıra No.lu Tebliğ m. 6/3).
5. 1 Aralık 2026’dan önce: İlk çalışanın SGK işe giriş bildirgesi verilir (5510 m. 8).
6. 28 Aralık 2026: Kasım 2026 dönemine ait KDV beyannamesi ile muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin son günüdür. Muhtasarın normal son günü olan 26 Aralık cumartesiye denk geldiğinden, GİB takvimi iki beyanname için de 28 Aralık’ı gösterir.
7. 26 ve 28 Ocak 2027: Aralık 2026 dönemine ait muhtasar ve prim hizmet beyannamesi (ilk ücret bordrosu dâhil) 26 Ocak’a, KDV beyannamesi 28 Ocak’a kadar verilir.
8. 31 Ocak 2027: Tescilden itibaren 90 gün dolar. Bu, yasal bir süre değil, bu yazıdaki planlama aralığının sonudur. Bu tarihe kadar E-TUYS yetkilendirmesinin tamamlanmış ve ortak bilgilerinin yetkilendirmeden sonraki 1 ay içinde girilmiş olması hedeflenir.
9. Mart 2027: Kasım 2026 ayına ait e-Defter beratı, ayı takip eden dördüncü ayın 14. günü sonuna kadar yüklenir.
10. 2 Kasım 2028’e kadar: Kalan nakdi sermaye ödenir (TTK m. 585 yollamasıyla m. 344).

Ek olarak, şirketin 2026’daki iki aylık brüt satış hasılatı 3.000.000 TL’ye ulaşır veya bu tutarı aşarsa e-Fatura geçiş tarihi 1 Temmuz 2027 olur. Hasılat bu tutarın altında kalırsa şirket faturalarını e-Arşiv Fatura olarak düzenlemeye devam eder.

Şirketinize özgü durum için iletişim sayfamızdan bize yazabilirsiniz.

Son mevzuat kontrolü: 9 Kasım 2026 · Kapsadığı dönem: 1 Ocak 2026 ve sonrasında kuruluşu tescil edilen şirketler, 2026 vergi takvimi